Ukrayna savaşıyla gerçeği gördüler: NATO aslında Türkiye'den öğrenmeli

SAHA 2026 Uluslararası Savunma, Havacılık ve Uzay Sanayi Fuarı, Türkiye ve Avrupa'nın en büyük savunma, havacılık ve uzay sanayi kümelenmesi SAHA İstanbul'un organizasyonuyla İstanbul Fuar Merkezi'nde gerçekleştiriliyor.

Fuar kapsamında düzenlenen "Transatlantik Güvenlik Ekosisteminde Savunma Sanayi İşbirliği: NATO Yetkinlik Geliştirme ve Avrupa SAFE Çerçevesinde Ortak Üretim Fırsatları" panelinde konuşan uzman ve yetkililer, Avrupa'nın yeni güvenlik mimarisinde Türkiye'nin savunma sanayisi kapasitesinin kritik rol oynayacağına dikkati çekti.

Panelde, Digital Transformation Capital Partners (DTCP) Ortağı Ole Aguirre, Chatham House Ekonomisti Timothy Ash ve Kanada Savunma Tedarik Bakanı Stephen Fuhr değerlendirmelerde bulundu.

Timothy Ash, NATO'nun mevcut savunma tedarik sisteminin çağın ihtiyaçlarına cevap veremediğini belirterek, Türkiye'nin savunma sanayisindeki dönüşümünün ittifak için önemli bir örnek oluşturduğunu söyledi.

"NATO'nun tedarik sistemi bugün yaşadığımız dünyaya uygun değil." diyen Ash, Ukrayna savaşının klasik savunma anlayışlarını değiştirdiğini vurguladı.

Ash, "Türkiye, NATO ortaklarıyla yaşadığı zorluklar ve yaptırımlar nedeniyle kendi sistemini geliştirmek zorunda kaldı. Ama bugün burada ortaya çıkan tablo olağanüstü. ROKETSAN'ın geliştirdiği uzun menzilli füzelere bakın. Baykar'ın yaptıkları gerçekten sıra dışı. Avrupa savunması bugün çok parçalı ve verimsiz bir yapıya sahip. Buna karşılık Türkiye'nin tek ülke merkezli, daha otonom savunma modeli son derece etkili sonuçlar üretiyor. NATO aslında Türkiye'den öğrenmeli." dedi.

"Önümüzdeki dönemde Avrupa'nın en etkili askeri güçleri Finlandiya, Almanya, Polonya, Ukrayna ve Türkiye olacak." diyen Ash, Avrupa'nın gelecekteki savunma omurgasının Türkiye gibi ülkeler üzerine şekilleneceğini belirtti.

- ORTAK ÜRETİM VE SANAYİ İŞBİRLİKLERİ VURGUSU

Kanada Savunma Tedarik Bakanı Stephen Fuhr ise savunma alanında hızın kritik hale geldiğini belirterek, teknoloji geliştirme döngüsüyle klasik tedarik süreçleri arasındaki farkın büyüdüğünü söyledi.

"Teknoloji döngüsü küçülürken tedarik süreçleri uzarsa ortaya yavaş ve artık sahada karşılığı olmayan sistemler çıkar." diyen Fuhr, Kanada'nın bu nedenle savunma tedarik yapısını tamamen değiştirdiğini anlattı.

Türkiye ile işbirliğine açık olduklarını vurgulayan Fuhr, Türk savunma sanayisi şirketlerinin önemli kabiliyetlere sahip olduğunu belirterek şöyle konuştu:

"Türkiye'de çok güçlü şirketler var. Burada ciddi bir sinerji görüyoruz. Her şeyi tek başımıza geliştirecek 15 yıllık bir lüksümüz yok. Bu yüzden güvenilir ortaklarla hızlı hareket etmek zorundayız. Ortak üretim ve sanayi işbirlikleri önümüzdeki dönemde daha fazla önem kazanacak."

- "AVRUPA GÜVENLİK EKOSİSTEMİNDE TÜRKİYE'YE YÖNELİK YAKLAŞIM DEĞİŞMELİ"

DTCP Ortağı Ole Aguirre de Avrupa'nın güvenlik ekosisteminde Türkiye'ye yönelik yaklaşımın değişmek zorunda olduğunu söyledi.

Aguirre, "Avrupa dijital dönüşüme hazır değil. Avrupa'nın Türkiye'ye ihtiyacı var. Uzun yıllardır Türk savunma sanayisiyle çalışıyorum ve Türkiye'deki gelişimden son derece etkileniyorum. Ukrayna savaşı, mevcut NATO standartlarının sahadaki gerçeklik karşısında yetersiz kaldığını gösterdi bizlere. NATO standartlarının savaşın gerçekliğiyle örtüşmediğini Ukrayna'da gördük. Bu sistemin değişmesi gerekiyor." ifadelerini kullanarak, geleceğin savaş ortamında veri, yapay zeka, sensör ağları ve dijital altyapının belirleyici unsur haline geldiğini söyledi.