BDDK'dan borçlanmaya sınırlama: Yüksek kart limitleri düşüyor

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), finansal istikrarın sağlanmasına yönelik koordineli makro ihtiyati kararlar doğrultusunda Bireysel Kredi Kartları ve İhtiyaç Kredilerinin Yeniden Yapılandırılması, Kredi Kartları ve Kredili Mevduat Hesaplarının Limitlerinin Belirlenmesi ve Konut Kredilerinde Kredi Değer Oranı Değişikliğine yönelik düzenlemeler yaptı.

BDDK 31 Ekim 2025 tarihli ve 2025/18 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile yürürlüğe giren Sanal Ortamda Yasa Dışı Bahis, Şans Oyunları ve Kumarla Mücadele Eylem Planı ile uyumlu olarak ve 21 Ocak 2026 tarihli Finansal İstikrar Komitesi toplantısında eşgüdüm içerisinde alınan finansal istikrarın sağlanmasına yönelik koordineli makro ihtiyati kararlar doğrultusunda, finansal kaynakların alt gelir gruplarını destekleyecek şekilde verimli kullanımıyla kredi sisteminin etkinliğinin artırılması, finansal istikrarın güçlendirilmesi, finansal tüketicinin korunmasına yönelik olarak, borçluluğun gelirle uyumunun ve sürdürülebilir ödeme performansının sağlanması, dolandırıcılığın önlenmesi ve yasa dışı bahis ile etkin mücadele kapsamında finansal tüketicilerin korunması saikiyle, kullanılmayan kredi kartı limitlerinin suistimalinden kaynaklı oluşabilecek mağduriyetlerin önüne geçilmesi, bankacılık sektörüne ilişkin düzenleyici çerçevenin uluslararası düzenlemelerle uyumunun sağlanması amacıyla kararlar aldı.

Bu kapsamda, Kurum Bireysel Kredi Kartları ve İhtiyaç Kredilerinin Yeniden Yapılandırılması, Kredi Kartları ve Kredili Mevduat Hesaplarının Limitlerinin Belirlenmesi ve Konut Kredilerinde Kredi Değer Oranı Değişikliğine yönelik düzenlemeler yaptı.

KONUT KREDİLERİNDE, KREDİ DEĞER ORANI DEĞİŞİKLİĞİNE İLİŞKİN DÜZENLEME

Tüketicilere kullandırılan konut kredilerinde; kredi tutarının teminat olarak alınan konutun değerine oranı açısından birinci el - ikinci el konut ayrımı kaldırılırken, 2010 yılından sonra yapılan binaların enerji sınıfı için asgari şart olan C enerji sınıfına sahip konutlar da avantajlı kredi değer oranı uygulanan konutlar kapsamına alındı.

Bu çerçevede, konut kredilerine ilişkin düzenlemelerde enerji verimliliği yüksek, görece depreme dayanıklı yeni konutların alımı ile ilk konutunu edinecek tüketicilerin desteklenmesine yönelik değişiklikler yapıldı. Tüketicinin kendisinin, eşinin veya 18 yaş altındaki çocuklarının malik olduğu en az bir konutunun bulunması halinde bu karar ile belirlenen oranların yüzde 75 azaltılarak uygulanmasına devam edilecek.

BİREYSEL KREDİ KARTI BORÇLARININ VE İHTİYAÇ KREDİLERİNİN YENİDEN YAPILANDIRILMASINA İLİŞKİN DÜZENLEME:

Dönem borcu kısmen ya da tamamen ödenmemiş bireysel kredi kartları ile ödemesi 30 günden fazla gecikmiş ihtiyaç kredilerinin, yapılandırma tarihindeki borç bakiyelerinin, kart hamili/borçlu tarafından 3 ay içinde talep edilmesi hâlinde azami 48 ay vadeyle yeniden yapılandırılabilmesine imkan sağlandı.

KREDİ KARTI LİMİTLERİNE İLİŞKİN DÜZENLEME

Kredi kartı limitlerine ilişkin düzenleme kapsamında Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu uyarınca kart hamilinin sektördeki toplam kredi kartı limitinin, ilk yıl için aylık ortalama gelirin azami iki katı, ikinci yıldan sonra ise azami dört katı olması gerektiği hükmünün uygulanmasında; yeni kredi kartı çıkarılması veya mevcut kredi kartlarının limitlerinin artırılması işlemlerinde yalnızca aylık veya yıllık ortalama gelirin dikkate alınmasına ve gelir düzeyinin teyidinin yalnızca, bankalarca geliri ispata elverişli olarak değerlendirilen belgeler üzerinden gerçekleştirilmesine karar verildi.

Kart hamillerinin, tüm bankalardaki toplam kart limitlerinin 400 bin TL'nin üzerinde olması halinde, son bir yıl içerisindeki en yüksek harcamanın yapıldığı hesap kesim tarihindeki kullanılmayan kart limitlerinin, bankalarca kısmi bir oranda azaltılması kararlaştırıldı.

Bankalar tarafından, tüm kart hamillerinin kredi kartı limitlerinin, 1 Ocak 2027 tarihine kadar aylık/yıllık ortalama gelirleriyle uyumlu hale getirilmesine yönelik belirlemeler yapıldı.

Böylece ilk aşamada düşük kredi kartı limitine sahip dar ve orta gelirli müşterilerin mevcut limitleri korunacak, diğer müşterilerin ise aktif olarak kullanmadıkları yüksek kredi kartı limitleri, gelir düzeyleriyle uyumlu hale getirilecek.

Bu şekilde, borçluluğun gelirle uyumu ve sürdürülebilir ödeme performansının sağlanması desteklenecek.

Ayrıca kredi kartlarının dolandırıcılık girişimlerine konu edilmesi neticesinde oluşabilecek tüketici mağduriyetlerinin önlenmesine ve kullanılmayan kart limitlerinin sınırlandırılması yoluyla yasa dışı bahisle mücadeleye katkı sağlanacak.

KREDİLİ MEVDUAT HESABINA (KMH) İLİŞKİN DÜZENLEME

Bireysel müşterilere ait kredili mevduat hesabı (KMH) açılışı ile mevcut KMH limitlerinin artışı işlemlerinde KMH limiti müşterinin bankalarca ispata elverişli belgeler üzerinden tespit edilen aylık ortalama gelirinin azami iki katı olarak belirlendi.

Bankalar ile eğitim kurumları arasında yapılan sözleşmelere istinaden eğitim ödemeleri amacıyla bireysel müşterilere tanınan KMH limitleri bu sınırlamadan muaf tutulmuş ve uluslararası düzenlemelerle uyumlu bir şekilde bireysel müşterilere ait KMH limitinin kullanılmayan kısımları için bankaların sermaye yeterliliği oranlarının hesabındaki sermaye yükümlülükleri artırıldı.