10 Ağustos 2022 Çarşamba / 13 Muharrem 1444

Dünya krizle boğuşuyor! Petrol ve doğal gaz fiyatları neden bu kadar arttı?

Pandeminin en büyük yansımalarından biri de petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki artış oldu. Bu artış dolaylı yoldan tüm ekonomiyi etkiledi. Kovid-19, tedarik zincirlerinde kesintilere, düzensiz talebe ve uluslararası iş senkronizasyonun bozulmasına neden oldu. Bu nedenler de petrol ve doğal gaz fiyatlarını etkiledi. Peki pandeminin başında düşüşe geçen petrol fiyatları kısa sürede pandemi öncesi fiyatları nasıl katladı?

Star Gazetesi27 Haziran 2022 Pazartesi 11:39 - Güncelleme:

Pandemi temel olarak, arz ve talebi dengesiz bir seyire itti ve dünya ekonomisinde enflasyon gibi büyük bir krize yol açtı. Uzun vadeli finansal programlara sahip şirketler için pandemi şok etkisi yarattı. Kovid-19 döneminde kapanmaya gitmek virüsün kontrol altına alınmasına yardımcı oldu, ancak durdurulan sosyal hayat ekonomiye de ciddi zararlar verdi.

Hemen hemen tüm finans uzmanları ekonomik teşvikleri önerdi veya destekledi yine de en yüksek teşvikleri veren ülkeler örneğin; Kanada, Almanya, İspanya veya Birleşik Krallık şu anda rekor enflasyon oranlarıyla karşı karşıya kaldı. Sadece Amerika Birleşik Devletleri'nde enflasyon, 40 yılın en yüksek seviyesinde.

Uzmanlara göre, teşvik paketleri ekonomilerin toparlanmasına yardımcı olurken, tüketimi teşvik ederek yüksek enflasyon için koşullar yarattı. Yine de ekonomik teşviklerin enflasyona neden olduğunu iddiası tek başına bir neden değil, çünkü birçok ekonomist bu tür bir enflasyonun geçici olmasını bekliyordu.

Fakat dalga dalga seyir gösteren Kovid-19 pandemisi, petrol piyasasındaki arz ve talep dengesini olumsuz etkiledi.

PETROL VE DOĞAL GAZ FİYATLARINDAKİ ANİ DÜŞÜŞLER YERİNİ YÜKSEK FİYATLARA BIRAKTI

Uzmanlara göre, petrol şirketlerinin, petrol üretimini aniden kesememeleri fiyatların düşmesinin nedenlerinden biri olarak açıklanabilir. Pandeminin başlarında petrol arzının kısa vadede "esnek" olması, uzun vadeli finansal programlara sahip dev işletmeleri zora soktu. Pandemi nedeniyle talep ortadan kalktığında, arz birdenbire hemen azaltılamadı ve eldeki petrolün fiyatı büyük ölçüde düştü.

Bu durum ekonomide pozitif etkilere neden olmalıydı. Ancak, aşılar sayesinde durgun ekonomiler keskin bir şekilde toparlandıkça, petrol talebi olağanüstü bir şekilde arttı. Öyle ki, dünya ekonomisi pandemiden hala tam olarak kurtulamamışken petrol talebi pandemi öncesi seviyeleri çoktan aşmıştı.

Petrol talebindeki canlanma, fiyatları, pandeminin başlangıcında varil başına eksi 40 dolar olan rekor düşük seviyeden şu anda varil başına 120 dolara getirdi.

Uzmanlara göre bir diğer neden de Rusya-Ukrayna savaşı. Rusya'nın ilk üç ham petrol üreticisi arasında olduğu gerçeği göz önüne alındığında hem petrol hem de doğal gaz fiyatlarındaki artış dünya ekonomisini daha da kötüleştirdi.

Ayrıca savaşın getirdiği belirsizlik, tüm dünyada yatırım ve finans piyasalarını etkiledi. Borsalar düşüş yaşadı. İşletmeler alternatif ticaret ortakları aramak zorunda kaldı. Bu faktörler, yüksek petrol fiyatlarıyla birlikte, işletmelerin maliyetlerini artırdı ve "maliyet enflasyonuna", yani daha yüksek üretim maliyetlerinden kaynaklanan daha yüksek fiyatlara yol açtı.

Star Gazetesi