Necip Fazıl Fikir Araştırma Ödülü sahibi Peren Birsaygılı Mut: Necip Fazıl Ödülü en kıymetli yol arkadaşım

Bu sene Necip Fazıl Fikir Araştırma Ödülü'ne layık görülen Peren Birsaygılı Mut, ülkemizde Filistin edebiyatı üzerine çalışmalar yürüten az sayıda akademisyenden biri. Onun Filistin çalışmaları kimlik, direniş ve aidiyet temalarını akademik literatüre kazandırmış ve bu alandaki farkındalığı derinleştirmiştir. Ayrıca, Filistinli yazarların eserlerini kültürel ve tarihsel bağlamlarıyla ele alması, Arap edebiyatının dünya edebiyatı içindeki yerini daha görünür kılmaktadır. AKŞAM Gazetesi Kültür Sanat Editörü Bedir Acar, Mut ile Necip Fazıl'ın edebiyatçı ve aksiyoner kimliğiyle nesillere ilham veren yönünü konuştu.

Bir dava adamı olarak Necip Fazıl'ın size göre özellikleri nedir diye sorsam?

Çocukluğu ve gençliği Osmanlı döneminde geçen, Cumhuriyet'in ilk yıllarında edebiyat dünyasına adım atan ve o andan itibaren Türkiye'de yaşanan tüm kültürel kırılmalara şahitlik eden Necip Fazıl, hem Doğu'yu hem de Batı'yı tanıyan büyük bir şair ve düşünce adamıydı.Hiç şüphesiz Türkiye'nin en velûd kalemlerinden biri olan Necip Fazıl, benim dünyamda da çok özel bir yere sahip.

Üstad'ın doğru bildiklerinden ödün vermeyen inatçı tavrı, müdanasız duruşu ve en zor zamanlarda bile inandıklarını dile getirme cesareti, benim için daima bir ilham kaynağı olmuştur. Neye inanıyorsa onu savunmuş ve bu uğurda bedel ödemekten hiçbir zaman çekinmemiştir.

Sizi etkileyen başkaca yönleri?

Necip Fazıl yalnızca bir düşünce insanı değil, aynı zamanda büyük bir aksiyon insanıydı. Çile şiirinin bir mısrasında şöyle der: "Bu nasıl bir dünya, hikâyesi zor..." Hayatı boyunca bu sorunun cevabını aramış; o büyük çileyi daima yüreğinin orta yerinde taşımış, ancak vazgeçmeyi ya da geri adım atmayı bir an bile düşünmemiştir.

İnsanın inandığı değerleri savunmasının, bir ömür boyu sürecek bir sadakat akdi olduğunu gösteren en kıymetli örneklerden biridir bizler için. Necip Fazıl'ın böylesine güçlü bir dava sahibi olmasının altında, Osmanlı'nın geleneksel dünyasıyla Cumhuriyet'in modernleşme arayışları arasındaki gerilimi derinden hissetmiş olması yatar. İnancına ve kimliğine bağlı; Batı'nın sahte medeniyet anlayışına karşı başını dimdik tutabilen haysiyetli nesiller yetiştirmek, Üstad'ın en vazgeçilmez ideali olmuştur. Doğu'ya yüklediği o derin anlam sayesinde, iman, ahlak ve fikir üzerine kurulu "Büyük Doğu" kavramı zihin dünyamıza yerleşmiştir.

Buna soylu bir hakikat demek belki de en doğrusudur. Her şeyin temelindeki anahtar kelime "haysiyet"tir.

Necip Fazıl adına ödül verilmesini nasıl değerlendiriyorsunuz?

Bu toprakların yetiştirdiği en büyük değerlerden biri olan Necip Fazıl adına ödül verilmesi, yalnızca bir şair ve düşünce adamının ismini yaşatmak değil; aynı zamanda fikrî ve manevi bir mirası gelecek kuşaklara aktarmak açısından da büyük önem taşıyor. Bu ödül, geçmişle bugün arasında adeta bir köprü vazifesi görüyor. Ayrıca düşünceye ve mücadeleye adanmış bir ömrün izinden gitmek isteyen bütün yazarlar için de önemli bir ilham kaynağı niteliğinde.