NATO'nun güvenlik kalkanında Türk imzası! Hava polisliği komutası Ankara'da

Fuat Oktay büyükelçilikte yaptığı açıklamada, "Biz Türkiye Büyük Millet Meclisi Dışişleri Komisyonu olarak bugün Estonya'dayız. Hem Estonya'yla ikili görüşmeler çerçevesinde hem de Baltık ülkeleriyle dörtlü zirvemiz var. Dördüncü toplantımızı yapacağız, o çerçevede bugün Tallinn'deyiz. İkili görüşmeler boyutunda Estonya'yla ilişkilerimiz aslında her alanda son derece pozitif ilişkilerimiz var bizim. Bu ilişkiler gelişerek de devam ediyor. Gerek ekonomik anlamda gerekse diğer tüm alanlarda; savunma sanayii başta olmak üzere. 600 milyon doları aşan bir ticaret hacmimiz var. Ve aynı şekilde yine özellikle son iki yılda savunma sanayii alanında da yoğun ikili ilişkiler var. Özellikle kara araçlarıyla alakalı anlaşmalar imzalanmış durumda" dedi.

"DEVLET BAŞKANLARI NEZDİNDE DE BAKANLIKLAR NEZDİNDE YOĞUN İŞ BİRLİKLERİ VAR"

Estonya'da savunma sanayiindeki bir Türk firmasının 300 milyon dolara yakın bir yatırımının söz konusu olduğuna değinen Oktay, "Orada da nihai karar alındı, açıklandı da zaten ARCA diye bir Türk firmasının. Dolayısıyla onun da bir an önce başlaması ve 2028'de tamamlanmasıyla ilgili çalışmalar var. Ümit ediyoruz bu faaliyetler, bu gelişmeler, görüşmeler bütün yoğunluğuyla devam eder. Gerek Savunma Sanayii Başkanlığı ve buradaki muhatapları gerekse iki savunma bakanları arasında yoğun görüşmeler devam ediyor. Onun ötesinde zaten devlet başkanları nezdinde de yakın iş birlikleri, hükümetlerimiz nezdinde, ilgili bakanlıklar nezdinde yoğun iş birlikleri var. Biz de parlamenter diplomasiyi burada değerlendirmek, kullanmak istiyoruz" diye konuştu.

"TÜRKİYE'DEN BEKLENTİLER ÇOK DAHA YOĞUNLAŞMIŞ DURUMDA"

Estonya'nın da içinde bulunduğu Baltık ülkelerinin önemine vurgu yapan Fuat Oktay, "Özellikle transatlantikteki sorundan sonra, Rusya-Ukrayna savaşıyla birlikte Rusya'nın kendilerine tehdit oluşturduğu izlenimi ve endişesi, öncesinde NATO şemsiyesi altında özellikle ABD'den beklentiler... Buradaki transatlantikte yaşanan sorunlar sonrası ABD'den beklentiler ama orada da yine ABD'nin kendi içerisinde de zaten bununla ilgili endişelerinin yoğun olduğunu biliyoruz. Farklı bir panik havasının olduğunu biliyoruz. Dolayısıyla böyle olunca Türkiye'den beklentiler çok daha yoğunlaşmış durumda. Bu çerçevede de biz dörtlü bir zirveyi süreklilik arz edecek şekilde devam ettiriyoruz. Birincisini Türkiye'de yapmıştık, ikincisini yine Polonya'da gerçekleştirmiştik, üçüncüsünü Riga'da ve dördüncüsünü de burada gerçekleştireceğiz. Pazartesi ikili görüşmelerimiz olacak Estonya'yla. Salı günü de aynı şekilde dörtlü zirveyi Litvanya, Letonya, Estonya ve Türkiye arasında gerçekleştireceğiz" ifadelerini kullandı.

"TÜRKİYE OLARAK ÜZERİMİZE DÜŞENİ YAPIYORUZ"

Zirvede görüşülmesi planlanan konulara ilişkin konuşan TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Fuat Oktay, "Orada da tabii ki öncelikli konulara baktığımızda, yine Rusya'dan kaynaklanan bir güvenlik endişesi Baltık ülkelerinin önceliği. Türkiye olarak bizim yaklaşımımız da aslında her iki tarafla da konuşan bir ülkeyiz biz. Her iki tarafta da güven tesis etmiş bir ülkeyiz. Yani Rusya'yla da konuşan, Rusya-Ukrayna krizine baktığımızda Ukrayna'yla da konuşan ama Baltık ülkeleri, AB'yle ve Amerika'yla da rahat konuşabilen bir ülke olarak burada özellikle diplomasinin ön plana çıktığı, güvenlik endişelerinin özellikle Rusya-Ukrayna arasındaki sorunların çözümüyle daha da sağlıklı bir geleceğe taşınması noktasında Türkiye olarak üzerimize düşeni hem yapıyoruz hem de ilgili taraflarla da zaten bunu özellikle görüşüyor, değerlendiriyoruz; 'nasıl işbirlikleri olabilir?' diye. NATO çerçevesinde zaten müttefikiz bu üç ülkeyle de. Ama bu müttefiklik ilişkisini biz sadece güvenlik boyutunda değil, tüm alanlarda değerlendirmek, yaymak istiyoruz" şeklinde konuştu.

"NATO MÜTTEFİKLERİ ARASINDA CİDDİ BİR KIRILMA SÖZ KONUSU"

Türkiye'de Temmuz ayında düzenlenecek olan NATO Zirvesi'ne değinen Oktay, "Bir NATO Zirvesi var tabii Türkiye'de 7-8 Temmuz'da. Dolayısıyla burada yine salı günkü görüşmelerimizin bir bölümü NATO zirvesiyle ilgili beklentiler boyutu olacak. Orada da NATO zirvesinde beklenen zaten Türkiye olarak da ev sahibiyiz. Ve savunma alanındaki şu anda özellikle hem yeteneklerin hem kabiliyetlerin geliştirilmesi, savunma harcamalarının artırılmasıyla alakalı bir önceki Vilnius toplantısında alınan yüzde 5'e çıkma çerçevesinde bunun nasıl olabileceğiyle alakalı bir altyapının oluşturulması... Ama hepsinin ötesinde İran kriziyle başlayan, İran'daki savaşla başlayan özellikle NATO müttefikleri arasında, ABD ve Avrupa'daki müttefiklere baktığımızda ciddi bir kırılma söz konusu. Türkiye'deki zirve bu anlamda kritik bir dönüm noktasını teşkil edecek, öyle gözüküyor" dedi.

Estonya'da NATO Zirvesi'nin ön görüşmelerini, ön değerlendirmelerini yapacaklarını kaydeden Oktay, "Zaten yine NATO Zirvesi çerçevesinde liderler zirvesi ama yanında da bir savunma sanayii forumu olacak, oraya katılımlarını da isteyeceğiz. Ama NATO PA çerçevesinde yine parlamenter boyutu da olacak bunun İstanbul'da. Tüm boyutlarda gerek Baltık ülkeleri gerekse diğer tüm ilgili muhataplarımızın yoğun şekilde katılımlarını arzu ediyoruz, bu da gündemde olacak" diye konuştu.

"ULUSLARARASI DÜZENİN NEREDEYSE ARTIK YOK OLDUĞU BİR BOYUTTAYIZ"

Dünya'nın uluslararası hukukun yok olduğu bir dönemde olduğunu söyleyen Fuat Oktay, "Güvenin tamamen yok olduğu bir dönemdeyiz. Krizlerin, çatışmaların yoğun olduğu bir dönemdeyiz. Böyle bir dönemde aslında bir anlamda da herkesin dile getirdiği uluslararası düzenin neredeyse artık yok olduğu bir boyuttayız. Burada da yeni bir dünya düzeninin arayışıyla alakalı Türkiye olarak da, Dışişleri Komisyonu boyutunda bizler de gittiğimiz yerlerde aynı konuyu dile getiriyoruz.

Yeni bir sistem kurulurken bu yeni sistemin kutup başlarından birisi olma hedefi var diyoruz Türkiye'nin. Ama aslında Türkiye halihazırda kutup başıdır. Dolayısıyla burada yeni sistemin ilkeleri nasıl olmalı, yeni sistem nasıl olmalı; yani mevcut sistemin bir revizyonu çerçevesinde mi yoksa çok daha radikal bir değişim, dönüşüm mü? Bunu da yine parlamenter diplomasi boyutunda muhataplarımızla tartışıyor, değerlendiriyor olacağız salı günü" ifadelerini kullandı.

"KFOR'DA İKİNCİ DEFA KOMUTAYI ALMIŞ DURUMDAYIZ"

Estonya'nın CyberExer siber güvenlik şirketini ziyaret edeceklerini belirten Oktay, "Sonrasında da yine salı günü dış istihbarat biriminin bir brifingi var güvenlik boyutunda. Onun brifingini alacağız. Orada güvenlik çerçevesindeki değerlendirmelerimiz olacak. Dolayısıyla çok geniş güvenlik boyutu ön plana çıkıyor olsa da, biz özellikle ekonomik ve diğer boyutları da ön plana çıkarma arzusundayız. Türkiye olarak da yine bölgede, bu krizler çerçevesinde 'Hava Polisliği' diye ifade ettiğimiz NATO'nun hava polisliğinde aslında şu anda yine bir liderliği almış durumdayız. Gönüllüler koalisyonu var, orada da yine özellikle deniz boyutunda komutayı alma durumundayız. Aynı zamanda NATO Kosova Gücü'nde (KFOR) ikinci defa komutayı almış durumdayız. F-16'lar dâhil 2026'da Estonya'da, AWACS'lar dahil yine bölgede görevlendirmiş durumdayız. 2027'de yine bu görevlendirme Romanya boyutunda da devam edecek. Dolayısıyla ilişkiler çok boyutlu. Tüm bunları gerek ikili ilişkiler çerçevesinde gerekse dörtlü ilişkilerde pazartesi ve salı günü tüm boyutlarıyla değerlendiriyor olacağız. Zaten gerekli görüşmelerden sonra da yine sonuçlara ilişkin değerlendirmelerimizi yaparız" şeklinde konuştu.

TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Fuat Oktay Başkanlığındaki heyette; AK Parti İstanbul Milletvekili Seda Gören, CHP İstanbul Milletvekili Oğuz Kaan Salıcı ve MHP Kayseri Milletvekili İsmail Özdemir yer aldı.

ESTONYA'DAKİ İLK 4'LÜ BULUŞMA AKŞAM ÇALIŞMA YEMEĞİNDE GERÇEKLEŞECEK

TBMM Dışişleri Komisyonu Heyeti bugün Estonya Dışişleri Komisyonu ile heyetler arası görüşmeler gerçekleştirilerek, CyberExer adlı siber güvenlik şirketi ziyaret edilecek. Aynı günün akşamında Türkiye- Baltık Ülkeleri (Estonya - Letonya - Litvanya) Parlamentoları Dışişleri Komisyonları Heyetleri toplu olarak ilk çalışma yemeğinde bir araya gelecek.

"Türkiye - Baltık Ülkeleri Parlamentoları Dışişleri Komisyonları 4.ncü Toplantısı" yarın yapılacak

Heyet yarın "Estonya Dış İstihbarat Biriminin" güvenlik boyutunda yapacağı bilgilendirmeye katılacak ve "Türkiye ve Baltık Ülkeleri Parlamentoları Dışişleri Komisyonları 4.ncü Toplantısı" gerçekleştirecek.