Türkiye´nin Milletler Cemiyeti´ne katılması - Tarihte bugün 18 Temmuz 1932
8 Ekim 2018 Pazartesi
Tarihte bugün 1932 yılında Türkiye Cemiyet-i Akvam’a yani Milletler Cemiyeti’ne üye olmuştur
Milletler Cemiyeti, I. Dünya Savaşı sonrasında uluslararası barışın için sağlanması ve devamlılığı için galip devletler tarafından kurulmuştur
I. Dünya Savaşı’nda yenilgiye uğrayan devletler ilk başta Cemiyet’e alınmamıştır
Türkiye, Milletler Cemiyeti’nin gerek Musul Meselesi’ndeki taraflı tutumu gerekse Sovyet Rusya’nın cemiyete olumsuz bakışından dolayı cemiyete giriş için müracaat etmemiştir
Türkiye için 1923’te imzalanan Lozan Antlaşması’nın imzalanmasından sonraki sürecin en önemli dönemini Musul Meselesi oluşturmuştur
Lozan Antlaşması’na göre, Musul Meselesi Türkiye ve İngiltere arasında görüşülecek ve taraflar anlaşamazsa konu Milletler Cemiyeti’ne havale edilecekti
Nitekim taraflar arasındaki görüşmeler sonuca ulaşamamış ve Musul konusu Milletler Cemiyeti’ne havale edilmiştir
Milletler Cemiyeti 16 Aralık 1925 tarihindeki kararıyla Musul bölgesini Irak sınırları içinde bırakmış ve Türkiye ile İngiltere arasında Musul Meselesi’ne dair tam karara varılan antlaşma 5 Haziran 1926 tarihinde imzalanmıştır
Burada Türkiye aleyhine karar vermesinin en büyük etkenlerinden biri Türkiye’nin Milletler Cemiyeti üyesi olmamasıydı
1931 yılı Cemiyet-i Akvam toplantılarına Türkiye de davet edilmeye başlanmıştır
Böylelikle hem Cemiyet hem de Türkiye bir anlamda üyeliğin ön çalışmalarını yapmışlardır
Milletler Cemiyeti Genel Kurulu 6 Temmuz 1932 tarihindeki toplantısında İspanya temsilcisinin teklifi ve Yunan temsilcisinin desteği ile Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne davetini öngören bir kararı kabul etmiştir
Bu kararın Türkiye’ye bildirilmesi üzerine, TBMM 9 Temmuz 1932 tarihinde bu kararı kabul etmiştir
Zaten Türkiye, Milletler Cemiyeti’ne kendisinin müracaatı ile değil, cemiyetin daveti üzerine katılmak istemiştir
18 Temmuz 1932’de tarihinde Türkiye Milletler Cemiyeti’ne girmiştir
Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne daveti ve ardından kabul edilmesi dünya basınında geniş yer almıştır
Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne üye olması, bu durumu Hatay meselesinde, etkin bir biçimde kullanabilmesini sağlamıştır
