30 Eylül 2020 Çarşamba / 12 Safer 1442
Gece modu

Köşe Yazarları ve Köşe Yazıları

Aziz ÜSTEL
austel@stargazete.com
Yazarın Sayfası

Kurmay Albay Dadaylı Halit Bey

14 Mart 2020 Cumartesi

Dadaylı Halit Bey (Rahmetli Halit Akmansü) Beşinci Kafkas Fırkası Komutanı olarak Yunan Başkomutanı Trikopis, İkinci Kolordu Komutanı Diyennis ve kurmay heyetini teslim almıştı.

Halit Bey 1884'de Daday'da, Kelebek Köyünde doğdu; 10 Şubat 1953'de, 69 yaşında öldü. Kabri Karacaahmet Camii yakınındadır.

Mütarekede 13. Kolordu Kurmay Başkanı olan Halit Bey, Ali Galip ihanetini püskürtmekle kalmadı, İngilizlerin milli mücadeleyi daha ilk günlerinde silip atmak amacıyla gönderdikleri Albay Novell komutasındaki birlikleri ağır bir yenilgiye uğrattı. Önce 3. daha sonra 5. Kafkas Fırkaları Komutanı oldu.

Emekli olduktan sonra Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü yaptı. Derken İkinci TBMM'de Kastamonu Milletvekili seçildi.

Mert, dürüst, ilkelerinden ödün vermeyen kişiliği siyasette uzun süre barınmasına engel oldu. Milletvekilliğinden istifa edip köşesine çekildi. Geçim sıkıntısı çekti ama bir tek gün şikayet etmedi. Hatırlayanlara ne mutlu...

HALİT BEY, TRİKOPİS'LE KARŞI KARŞIYA

Tutsak general ve komutanlar atla gelmiş olmalarına karşın yorgun ve bitkindiler. Atından inerek Halit Beyin yanına yaklaşan Trikopis, "Komutan nerede?" diye sorar. Halit Beyin üstünde haki renkte, son savaşlarda iyice yıpranmış, eprimiş, tozlu bir üniforma vardı. Son zamanlardaki çarpışmalar ve takipler nedeniyle saçı sakalı birbirine karışmıştı. Halit Bey, esir komutana bakar:

"Komutan benim. Hoş geldiniz. Buyurun oturalım.."

Büyükçe bir ateşin etrafında oturulduktan sonra Halit Bey, neden bu kadar çabuk yenildiklerini sorar. Trikopis bütün suçu Başkomutanları Hacı Anasti'ye yükler. Gerçekten de Anasti, başta Trikopis olmak üzere kimsenin önerisine kulak asmamış kendi bildiğini okumuş, hata üstüne hata yaparak Yunan ordularının çabucak yenilmesine neden olmuştu. Halbuki daha savaş başlamadan Kralın emriyle Hacı Anasti görevden alınmış, yerine Trikopis atanmıştı. Ancak yazılı emir bir türlü Yunan Karargahına ulaşmadı. Ama gerek bizde gerekse de Yunanistan'da Yunan ordularının Komutanı olarak Trikopis anıldı. Yunan okul kitaplarında bile Türklere karşı yenilginin sorumlusu olarak Trikopis gösterilir..