31 Ekim 2020 Cumartesi / 14 RebiülEvvel 1442
Gece modu

Köşe Yazarları ve Köşe Yazıları

Prof. Dr. Erdem YEŞİLADA
eyesilada@yeditepe.edu.tr
Yazarın Sayfası

Roka, yüksek tansiyon tedavisinde yardımcı olabilir

07 Aralık 2019 Cumartesi

Benim salata olarak tercihim her zaman limonlu ROKA (Bilimsel adı: Eruca sativa) salatası olmuştur. Aslında rokayı basit bir şekilde sadece hoşlanılan bir lezzet olarak  tanımlamak sanırım haksızlık olacaktır. Nitekim bazı toplumlarda rokanın çeşitli hastalıkların tedavisinde yararlı olabildiği görüşü yaygın. Mesela Pakistan’da roka yüksek tansiyon ve şeker hastalığı tedavisinde yaygın uygulanan bir şifa kaynağı olarak tanımlanıyor; roka yaprakları taze halde doğrudan ya da pişirilerek yüksek tansiyonu düşürmek için kullanılıyor. Yürütülen bir araştırmada gözlenen pıhtılaşmayı önleyici etkisi de bu konudaki etkinliğini destekliyor. Yeni yayımlanan bir araştırmada rokanın yüksek tansiyon tedavisinde etkisi ve etki şekli deney hayvanları üzerinde ayrıntılı olarak incelenmiş.

Normal kan basıncı seviyesine sahip sıçanlar iki gruba ayrılarak bir gruptaki hayvanlar yüksek tuz diyeti ile beslenerek kan basınçları yükseltilmiş. Daha sonra her iki gruba da roka özütü uygulanmış. Uygulama sonucu normal hayvanlarda kan basıncında yüzde 42’ye varan düşme görülürken, yüksek tansiyon hastalarında yüzde 59’a varan azalma sağlanmış. Daha sonra yürütülen ayrıntılı çalışmalar ile etki şekli çözümlenmiş. Rokanın yüksek tansiyonu düşürücü etkisinin damar genişletici ve kısmen kalp fonksiyonları üzerindeki etkisine bağlı olduğu ve bu etkilerin içerisindeki kersetin (flavonoit) ve erusin (izotiyosiyanat) ile ilişkili olabileceği ileri sürülüyor. Etki şeklini merak edenler için muskarinik reseptörlerle bağlantılı nitrik oksit salımı ve kalsiyum akışı ve salımı üzerinde dual etkisi tespit edilmiş. 

Yüksek tansiyon dünya genelinde en önemli ve en yaygın hastalıkların başında geliyor. Özellikle koroner damarlar, beyin damarları ve böbrek hastalıkları gibi insanların yaşam kalitesini olumsuz etkileyen ve hayati riski yüksek sağlık sorunlarının başlıca etkenleri arasında yer alıyor. Bu bakımdan yüksek tansiyon hastası olsun ya da olmasın hepimizin rokaya günlük diyetimizde daha fazla yer vermesi gerekiyor. Yüksek tansiyonun ilaç tedavisi öncesi tedaviye yönelik uygulamalarda roka mükemmel bir tercih olacaktır. 

Roka sadece yüksek tansiyon tedavisinde değil, brokoli ve turp ile aynı aileden olması nedeniyle zengin glukorafanin içeriğine sahip olduğundan kanserden koruyucu olarak da sağlığımızın korunmasında önemli rol oynayabilmektedir.