• $ 5,7964
  • € 6,4547
  • 274.596
  • 109314
Haber hattı
0530 708 54 54
Haber hattı
0530 708 54 54

'Market zincirlerinin tarla tekeline son'

Yeni Hal Yasası devreye girdiğinde, zincir marketler tarladan mal alamayacak. Her ürün hale girecek. Yeni sistemde aracı ve komisyoncu sayısı da teke düşecek. Ürünün kaça alınıp satıldığı denetlenebilecek.

  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
x

TBMM, Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Başkanı Yunus Kılıç, çalışmaları devam eden Hal Yasası hayata geçtiğinde, büyük zincir marketlerin hal sistemine dahil olacağını ve böylece tarladan mal alamayacağını belirterek, “Ya komisyoncudan ya tüccardan ya da halden alacaklar” dedi. Kılıç yeni yasanın, ürünün tarlada çürümesine neden olan ‘dayıbaşılık’ sistemi ile meyve-sebzedeki yüzde 30’luk zayiata da çözüm olacağını söyledi. Yeni Hal Yasası ile sebze ve meyve fiyatındaki artış nedenlerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Kılıç yasa üzerinde son çalışmaların yapıldığını, toplumun beklentilerine cevap verecek bir düzenleme gerçekleştirildiğini vurguladı.

FIRSATÇILIĞA SON

Kılıç, “Hasat döneminde işçi arayışına giren tarım üreticilerimiz, mevsimlik işçiler ve Suriye’den gelenlerle ürünlerini toplamak zorunda kalıyor. Mevsimlik işçiler, ‘dayıbaşılık’ denilen sistem ile organize olup çalışıyor. Dayıbaşıları büyük marketlerle anlaştıkları için köylülerin işçi talebini kabul etmiyor. Bağ, sera veya bostandaki ürün toplanamayınca bir süre sonra çürümeye başlıyor” diye konuştu. Büyük zincir marketleri ile tüccarların, köylünün bu durumunu fırsata çevirdiğini ve “Ya istediğim fiyattan satarsın ya da ürünün çürür” tehditi ile ürünü ucuza aldığını kaydeden Kılıç, “Çiftçi ürününü düşük fiyattan satmaya mecbur bırakılıyor. Piyasayı elinde tutan bu fırsatçılar, üreticileri ve tarla sahiplerini gübre, tohum ve ilaç desteği ile önceden tekelleri altına alıyor. Sistemini bu şekilde kuran büyük tüccar ve zincir marketler, üreticileri kendilerine mahkum bırakıyor. Bu sisteme giremeyen üreticiler de işçi bulmakta zorlandıkları için ürünlerini ucuza satmak zorunda kalıyorlar” ifadesini kullandı.

HER ÜRÜN HALE GİRECEK

Mağaza zincirleri ve büyük tüccarların, insan gücü ihtiyacını dayıbaşılarla anlaşarak giderdiklerini vurgulayan Kılıç, “Dayıbaşıları günlük anlaştıkları yevmiyenin tamamını işçiye vermiyor. Bu yevmiyeler üzerinden de para kazanıyorlar. Burada bir tekelleşme oluşmuş durumda. Tarla sahibi üretici de alın teri döken gariban da emeğinin karşılığını alamıyor” dedi. Zincir marketlerin sebze ve meyve zayiatında gereken tedbirleri almadığını belirten Kılıç, “Türkiye’de yaş sebze ve meyvede zayiat oranı yüzde 30 civarında. Malı ucuza alıp pahalıya sattıkları için bu zayiatı ortadan kaldırmak için hiçbir tedbir almıyor” dedi. Marketlerin tarladan ürün alamayacağını belirten Kılıç “Böylece ürünü kaça alıp sattığını görebileceğiz. Tarlada üreticinin aleyhine olabilecek işlemlerin önüne geçmiş olacağız. Bu da ürünün hallere girmesi ile olacak” dedi. 

ÜRETİCİ, HALDE SATIŞ YAPARAK FİYATI DENGELEYECEK

Yunus Kılıç, üretici birliklerinin kurulacağını, hal içindeki birliklerinin daha çok mekana sahip olacağını belirterek Hal Yasası’ndaki düzenlemeleri şöyle anlattı: “Hallerde üretici birlikleri en az yüzde 30 oranında bir mekana sahip olacaktır. Birliğe üye üreticiler, haldeki diğer esnaflardan daha ucuz dükkan kirası vereceklerdir. Üretici birliklerine pozitif ayrımcılık yapacağız. Üretici birliğine üye bir çiftçimizin malını herkes istediği fiyata alıp satamayacak. Üretici birlikleri, zaman içinde satış mağazaları da açarak üreticinin ürettiği malı doğrudan tüketiciye ulaştırabilecek.”

Üreticinin tarladan elde ettiği malıyla birlikte hale geleceğini, alıcıların satıcılarla direkt temas kuramayacağına işaret eden Kılıç “Alıcılar, üretici ile direkt temas kurmadan camın arkasından ürünü görebilecekler. Beğendiği firmanın ürününü görevliler aracılığıyla isteyecekler. Beğendiyse alacak. Hal Yasası ile haller adeta kocaman çiçek mezatları gibi olacak. Hale girmeyen bir mal satılamayacak” diye konuştu.

Komisyoncu sayısı teke inecek

Tarladaki ürünün, sadece zincir marketler ve tüccarlar aracılığıyla değil aynı zamanda komisyoncular üzerinden de tüketiciye ulaştırıldığına işaret eden Kılıç, burada da çok ciddi sıkıntılar yaşandığını vurguladı. Kılıç, yürürlükteki kanunlara göre komisyoncuların üreticiden en fazla yüzde 8 oranında bir komisyon alabildiğini ve alınan ürünün ikinci bir komisyoncuya satılamayacağını kaydetti. 

SEYİRCİ KALAMAYIZ

Kılıç “Mevcut uygulamada komisyoncular, aldıkları ürünü yasalara aykırı olarak yüzde 8 kârla başka komisyonculara satıyor. Mevcut sistemde üreticiler, zincir marketler, tüccarlar ve  komisyoncuların insafına kalmış durumda. Buna seyirci kalamayız” diye konuştu. Hal Yasası ile her ürünün bir künyesinin olacağını, komisyoncu sayısının azalacağını bildiren Kılıç, “Ürünün ayak izleri belli olacak. Birden fazla komisyoncu bir malın alım ve satımını yapamayacak” değerlendirmesini yaptı.

Bu yazıya ilk siz yorum yapın.

Yorumlar

Yorumlarınızı kendi özgür iradenizle yayınlamakta olup; bununla ilgili her türlü dolaylı ve doğrudan sorumluluğu tek başınıza üstlenmektesiniz. Yorum yaparak Toplum Kuralları ve Kullanım Koşulları'nı kabul etmiş sayılırsınız.

  • Lütfen birşeyler yazınız. Yorum alanı boş bırakılamaz.
  • Tebrikler! Yorumunuz onay sonrası yayınlanacaktır.
  • Mesajlarınız size hukiki sorumluluk doğurur.
  • Bir hata oluştu lütfen daha sonra tekrar deneyiniz!

Amazon'un sahibi Bezos'un uzay aracı fırlatıldı

Amazon'un sahibi Bezos'un uzay aracı fırlatıldı

Başkan Erdoğan, Çorum Valisi ile görüşüp bilgi aldı

Başkan Erdoğan, Çorum Valisi ile görüşüp bilgi aldı

Resul Kurt yazdı: Sosyal Medyaya “Dijital Hizmet Vergisi”

Resul Kurt yazdı: Sosyal Medyaya “Dijital Hizmet Vergisi”

Roman açılımında ikinci aşamaya geçiş genelgesi

Roman açılımında ikinci aşamaya geçiş genelgesi

Lüks rezidansta vahşet: Bavuldan kadın cesedi çıktı

Lüks rezidansta vahşet: Bavuldan kadın cesedi çıktı

'Türkiye'nin nasıl güzel bir yer olduğunu tüm dünyaya göstermek istiyorum'

'Türkiye'nin nasıl güzel bir yer olduğunu tüm dünyaya göstermek istiyorum'

PUPG oyunu can aldı!

PUPG oyunu can aldı!

Bir acı haber de Diyarbakır'dan: 7 yaşındaki çocuk hayatını kaybetti

Bir acı haber de Diyarbakır'dan: 7 yaşındaki çocuk hayatını kaybetti
 
Yer:Ağrı... Mehmetçik´in teröristlerle sıcak çatışması böyle görüntülendi

Yer:Ağrı... Mehmetçik´in teröristlerle sıcak çatışması böyle görüntülendi

1500 yıllık! Üzerinde yazanlar şaşkına çevirdi

1500 yıllık! Üzerinde yazanlar şaşkına çevirdi

Bir gün önce hazırlanıyor, 16 saat fırınlanıyor... Her derde deva

Bir gün önce hazırlanıyor, 16 saat fırınlanıyor... Her derde deva

Abdülhamid Han'ın şahsi eşyaları ilk kez sergide

Abdülhamid Han'ın şahsi eşyaları ilk kez sergide