Kardeşlik ve isar duygusu

Kardeşlik kardeşine sahip çıkmak, derdleriyle ilgilenmek, sıkıntısında yanında olmaktır.

İSTANBUL MÜFTÜSÜ PROF. DR. HASAN KAMİL YILMAZ18 Mayıs 2019 Cumartesi02:25 - Güncelleme: 18 Mayıs 2019 Cumartesi 02:25

Rivâyete göre Hz. Ömer’in oğlu Abdullah sağa sola bakınarak birini arıyordu. Hz. Peygamber kendisini görünce ne aradığını sordu. O da dedi ki: “Ey Allah’ın elçisi! Birini Allah için kardeş edinmiştim. Onu görmek istiyorum ama bir türlü göremiyorum.” Bunun üzerine Allah Rasûlü günümüz insanlarına da ibret olacak çok mühim bir uyarıda bulunarak buyurdu ki: “Ya Abdullah, birini kardeş edindiğin zaman ondan adını, babasının adını sor ve evinin adresini iste. Böylece kardeşin hastalandığında ziyâretine gider, sıkıntıya uğradığında yardımına koşarsın.” 

Kardeşlik, kardeşinden iyilik ve ihsân türü dünyevî bir beklenti içinde bulunmamaktır. Böyle bir illetle lekelenen sevgi, ancak bu duyguların ve beklentilerin temizlenmesiyle sâfiyet kazanabilir. Çünkü sâfiyâne kardeşlik dünyevî bir menfaate dayanmamalıdır. 

Kardeşlikte Allah için sevmenin şartı, kardeşini dînî ve dünyevî her konuda kendine tercih edebilmektir. Kur’an’ın “îsâr” dediği bu anlayış, muhabbet sebebiyle kişinin sadrında herhangi bir daraltı duymaksızın kardeşini kendisine tercih edebilmesidir. Gerek kardeşini öz nefsine tercih etmek, gerekse bunu yaparken sadrında bir daraltı duymamak, sevgi ve muhabbetteki sâfiyetin göstergesidir. Böyle bir duygunun sâhibinde hased ve fesâd bulunmaz. Beşeriyetin medâr-ı iftihârı şanlı peygamberimiz kardeşliğin ve dostluğun temel esaslarını bugün “empati” denilen evrensel değerleri aşacak bir biçimde şu sözlerle taçlandırmış ve insanlığa sunmuştur: “Kişi dost ve arkadaşının dîni üzeredir. Öyleyse herkes kiminle dost olduğuna iyice baksın.” “Kendisi için uygun gördüğü ve istediği bir şeyi kardeşi için istemeyen bir kimseyle kurulan arkadaşlıkta hayır yoktur.” 

Allah Rasûlü’nün bu ifâdelerle anlattığı kardeşliğin sâfiyetini Ebû Muâviye Esved şöyle anlatır. Bir gün: “Kardeşlerimin hepsi benden daha iyidir” deyince kendisine: “Bu nasıl olur” diye sordular. O şu cevâbı vererek gerçek kardeşliğin esasını belirlemiş oldu: “Onların hepsi beni kendilerinden üstün görüyorlar. Beni kendisinden üstün tutan herkes elbette benden daha hayırlıdır.” Çünkü kardeşlikte aslolan dâimâ kardeşini kendinden üstün görmektir. Zîrâ azamet Allah’ın, tevâzû kulun vasfıdır. 

Arabın arab olmayana, beyazın siyaha, efendinin kölesine hiçbir üstünlüğü olmadığı temel esâsını getiren  ve insanlar arasındaki sosyal sınıf farklılıklarını ve ırk ayrımcılığını temelden yasaklayıp asıl üstünlüğün Allah’a takvâ ile bağlanmak olduğunu îlân eden İslâm, en büyük müsâvâtı gerçekleştirmiştir. On dört asırlık İslâm târihi boyunca kurulan bütün devlet nizâmlarında ırk ayrımcılığına dayalı ayrıştırıcı telâkkîlere asla rağbet edilmemiştir. İslâm toplumlarında toplum kimliğini oluşturan, İslâmî ve insânî değerlerdir. Mensûbları birbirlerine bu değerlerle kilitlenmiş ferdlerden oluşan toplumların yürekleri toplu atmaya devam eder. Renk ve dil farklılığı asla ayrışma sebebi olmaz. Aynı cephelerde vatanı ve mukaddesâtı koruyan askerlerin farklı dilleri konuşuyor olmaları hiçbir zaman problem teşkil etmez. Nitekim millî şâirimiz Mehmed Âkif bunu şöyle ifâde eder: 

Girmeden tefrika bir millete düşman giremez 

Toplu vurdukça yürekler, top onu sindiremez

Düzensiz göçmenler sınırı yüzerek geçti

Alçak saldırı sonrası Rusya'dan Türkiye'ye pişkin teklif!
Alçak saldırı sonrası Rusya'dan Türkiye'ye pişkin teklif!

Alçak saldırı sonrası Rusya'dan Türkiye'ye pişkin teklif!

Akar: Rus BUK ve Pantsir hava savunma sistemleri imha edildi
Akar: Rus BUK ve Pantsir hava savunma sistemleri imha edildi

Akar: Rus BUK ve Pantsir hava savunma sistemleri imha edildi

Başkan Erdoğan Putin'le görüştü, alınan kararı İletişim Başkanı Altun açıkladı
Başkan Erdoğan Putin'le görüştü, alınan kararı İletişim Başkanı Altun açıkladı

Başkan Erdoğan Putin'le görüştü, alınan kararı İletişim Başkanı Altun açıkladı

'Başkan Erdoğan'dan nelerle karşılaşacağımızı duymak istiyoruz'
'Başkan Erdoğan'dan nelerle karşılaşacağımızı duymak istiyoruz'

'Başkan Erdoğan'dan nelerle karşılaşacağımızı duymak istiyoruz'