Türkiye'nin artık "köprü ülke," "kanat ülkesi" ve "cephe devleti" gibi edilgen jeopolitik tanımlamalarla açıklanamayacağı ortaya çıkmıştır. Savunma sanayiindeki yerlileşme, enerji ve ulaştırma koridorlarındaki stratejik konumu, çok yönlü diplomasisi ve kriz yönetme kapasitesi, Türkiye'nin bölgesel dengeleri etkileyen merkez devlet konumuna yükseldiğini göstermiştir. Ankara NATO Zirvesi ise bu dönüşümün, uluslararası düzeyde daha görünür hâle geldiği önemli bir dönüm noktası olmuştur.

Nüfus meselesi yalnızca niceliksel bir konu değildir, aynı zamanda medeniyet tasavvuruyla doğrudan bağlantılı stratejik bir konudur. Güçlü bir medeniyet iddiası, onu taşıyacak insan kaynağını da gerektirir. Türkiye'nin önümüzdeki yüzyılda bölgesel ve küresel ölçekte etkili bir aktör olabilmesi için nüfusunu sürdürülebilir biçimde artırması ve genç, üretken bir demografik yapıyı koruması kritik önemdedir.

Boğaziçi'ndeki çeşitlilikten rahatsız olmanın altında yatan temel mesele aslında yine aynıdır: Türkiye'nin yalnızca belirli bir kesime benzememesidir. Bu ”şartlı çoğulculuk” anlayışını tek cümlede şöyle özetlemek mümkündür: Herkes farklı olabilir; bizim gibi görünmek ve bizim gibi düşünmek şartıyla.

Marks'ın icat ettiği ve daha sonra tilmizlerinin bile kökten revize edip konuyu “kavramsal olgu” düzeyinde ele alınmasını önerdikleri “komün yaşam” felsefesine belki de dünyadaki en uzak sosyoloji Kürtler olmasına rağmen PKK bundan asla vazgeçmedi. Kendisine rağmen bu projeden vazgeçmedi, vazgeçmiyor, vazgeçemiyor.

Carter'dan Reagan'a, Clinton'dan Obama'ya ve Trump'a uzanan çizgide UFO dosyaları yalnızca dünya dışı yaşam merakının değil; devlet sırrının, kamuoyu güveninin, yapay zekâ çağında kanıt krizinin ve hakikati kontrol etme mücadelesinin konusu hâline geldi. ABD'nin yeni dosya açıklamaları, gökyüzündeki bilinmeyenlerden çok yeryüzündeki iktidar ilişkilerini görünür kılıyor.