Boğaziçi'ndeki çeşitlilikten rahatsız olmanın altında yatan temel mesele aslında yine aynıdır: Türkiye'nin yalnızca belirli bir kesime benzememesidir. Bu ”şartlı çoğulculuk” anlayışını tek cümlede şöyle özetlemek mümkündür: Herkes farklı olabilir; bizim gibi görünmek ve bizim gibi düşünmek şartıyla.

Marks'ın icat ettiği ve daha sonra tilmizlerinin bile kökten revize edip konuyu “kavramsal olgu” düzeyinde ele alınmasını önerdikleri “komün yaşam” felsefesine belki de dünyadaki en uzak sosyoloji Kürtler olmasına rağmen PKK bundan asla vazgeçmedi. Kendisine rağmen bu projeden vazgeçmedi, vazgeçmiyor, vazgeçemiyor.

Carter'dan Reagan'a, Clinton'dan Obama'ya ve Trump'a uzanan çizgide UFO dosyaları yalnızca dünya dışı yaşam merakının değil; devlet sırrının, kamuoyu güveninin, yapay zekâ çağında kanıt krizinin ve hakikati kontrol etme mücadelesinin konusu hâline geldi. ABD'nin yeni dosya açıklamaları, gökyüzündeki bilinmeyenlerden çok yeryüzündeki iktidar ilişkilerini görünür kılıyor.

Macron'un Ankara'daki NATO Zirvesi'ne gelmeden hemen önce Şam'a gitmesi Türkiye'ye “Suriye'de ben de varım.” mesajı olarak da okunabilir. Zira Fransa'nın Suriye'de siyasi nüfuzunu artırma, yeniden inşa sürecinden ekonomik pay alma ve Doğu Akdeniz'deki enerji denkleminde yer edinme hedeflerinin tamamında karşısındaki en güçlü rakip Türkiye. İşte bu nedenle Fransa, Şam'la ilişkilerini hızla geliştirerek Türkiye'nin bölgedeki nüfuzunu kırmaya çalışıyor.

Rus dil politikası, diğer bölge halkları gibi Türk halkları için ayrı ayrı "milli diller" oluşturmuş, ortak Türkçeye yönelik eğilimleri engellemiş, önce Arap sonra Latin alfabeleri kaldırılarak Kiril alfabesi zorunlu hale getirilmiş, Rusça, yükseköğretim, bilim ve bürokrasinin temel dili yapılmıştır. Böylece görünüşte yerel halka inisiyatif verme gibi görünen uygulama aslında tam bir tuzak olup bölgede ortak anlaşma dili olarak Rusçanın önünü açmıştır.